Sarah Timmer Harvey | Những bí mật công khai: phỏng vấn Phan Nhiên Hạo

Trong bài thơ tựa đề “Hãy Rửa Tay,” Phan Nhiên Hạo viết “Thưa các ngài đây không phải chuyện lắt nhắt/ không phải chuyện vị nghệ thuật, nhân sinh/ đây là chuyện vết cắt mấy mươi năm.” Bài thơ, viết năm 2009, qua thời gian, vẫn có nhiều ý nghĩa đối với cái hiện tại khủng hoảng của chúng ta, cũng như đối với cái quá khứ phức tạp của Phan Nhiên Hạo. Phần lớn cuốn sách mới nhất của Phan Nhiên Hạo, Paper Bells, khẳng định ý kiến của Diana Khoi Nguyen rằng anh là nhà thơ “có khả năng hiện diện trong những bề mặt đa chiều của cuộc tồn tại.” Tiếp tục đọc

Hai-Dang Phan | Phan Nhiên Hạo, viết và sống một đời sống lưu vong không hối tiếc

Hải Ngọc dịch

(Lời nói đầu cho tuyển tập thơ Paper Bells của Phan Nhiên Hạo. Hai-Dang Phan dịch ra tiếng Anh. Nhà xuất bản The Song Cave, New York, 2020)

Paper Bells, Phan Nhiên Hạo. Translated by Hai-Dang Phan.

Phan Nhiên Hạo sinh năm 1967 tại Kon Tum, thuộc cao nguyên trung bộ Việt Nam, một vùng núi giáp ranh với Lào và Cambodia. Cha anh là một sĩ quan trong quân lực Việt Nam Cộng Hòa và mẹ là nội trợ, gia đình anh có lúc sống trong tiền đồn, có lúc lại sống trong thị xã. Văn chương là một phần của văn hóa gia đình: nhà của anh đầy sách và các tạp chí văn chương, cha anh làm thơ dù chưa từng xuất bản, và anh còn nhớ từ hồi rất nhỏ mình đã là một cậu bé yêu đọc sách. Anh bắt đầu học tiểu học ở một trường công giáo trong hai năm, rồi học tại trường công lập. Nhà gần với hai rạp chiếu bóng ở Kon Tum nên anh cũng có cơ hội xem nhiều phim từ bé.

Tiếp tục đọc

Phan Nhiên Hạo | Làm lại litviet, tháng 4, 2020

Thế giới đang trải qua những ngày siêu thực, chìm trong một trận dịch bệnh lan rộng và chết chóc chưa từng thấy, như đang qua một cuộc chiến toàn cầu kỳ quặc. Cuộc chiến này không tiếng súng, không lãnh thổ để chiếm đóng, không quốc gia để tự vệ, không chủ thuyết để nhân danh, không anh hùng để ngợi ca, không phản bội để khinh bỉ, không chỉ huy để ra lệnh, không lính thí để xây thành, không mặt trận để xung phong, không kẻ thù để tiêu diệt. Một cuộc chiến không giao tranh. Một cuộc chiến mà tất cả các loại vũ khí tối tân bỗng trở nên vô dụng hơn dao cùn. Người ta không thể làm gì ngoài chờ đợi, chờ đợi chết hay chờ đợi được sống sót. Tiếp tục đọc

Phan Nhiên Hạo – Thiên niên văn [t]hiến (Bài thơ 1000 chữ Hán)

Tôi bất lực mỗi khi đối diện với một văn bản chữ Nho của người Việt xưa. Dù văn bản đã được phiên âm ra “quốc ngữ” và có thể “xướng” lên, ý nghĩa của nó tôi vẫn không hiểu. Tuyệt đại đa số người Việt hôm nay cũng không hiểu. Di sản ngôn ngữ này là cái mu rùa bày trong tủ kính, bí hiểm và không thể chạm vào. Một di sản vô nghĩa đối với tôi.

Bài thơ “Thiên Niên Văn [T]hiến” sau đây gồm đúng 1000 chữ Hán phiên âm >>>

Phan Nhiên Hạo – Thăm ông Nghiễm

tháng 7, 2007
 

Bốn giờ rưỡi chiều, ngại ngùng điện thoại ông Nghiễm lần đầu, không chắc ông sẽ tiếp. Không ngờ ông vui vẻ bảo lúc nào đến chơi cũng được, bây giờ đến cũng được. Lên xe ôm đi ngay, vào tìm nhà ông khá dễ. Ngôi nhà hẹp nhưng sâu, ngăn nắp, nơi cửa phơi những bức sơn mài đang làm dở. Ông ở trần, mặc quần soóc, dáng tầm thước, trẻ hơn so với tuổi, một phần vì mái tóc cắt ngắn. Đôi mắt tinh anh, khi cười nheo lại, răng còn đều. Ông nói chuyện từ tốn, cởi mở. >>>

Phan Nhiên Hạo – Vài trao đổi với Nguyễn Hương về gốm Nguyễn Quốc Chánh

Bài viết của Nguyễn Hương trao đổi với hoạ sĩ Trịnh Cung về gốm Nguyễn Quốc Chánh rất thú vị, gợi ý cho tôi những suy nghĩ không chỉ về gốm và thơ của Nguyễn Quốc Chánh mà cũng về nghệ thuật nói chung. Nhưng có vài điểm tôi thấy cần được trao đổi thêm. >>>